Nieuwsartikelen

Citaten uit 'Chronische vermoeidheid natuurlijk behandelen' (dr. H. Markus)

Moe door kunstlicht

De uitvinding van kunstlicht heeft de nacht tot dag gemaakt. Helaas bevatten traditionele lampen (gloeilampen, tl buizen en helaas ook spaarlampen) in tegenstelling tot onze goede oude zon niet alles wat de mens voor een uitgebalanceerd 'licht-dieet' nodig heeft. Wat hieraan vooral ontbreekt, is het UV bestanddeel dat volgens recente onderzoeken een aanzienlijke invloed op hormonale en celbiologische processen heeft. Tegenwoordig, in het tijdperk van het gat in de ozonlaag, heeft de ultraviolette straling een slechte naam gekregen. In beperkte hoeveelheden is ze echter van levensbelang voor ons.
Veel werkplekken op kantoren of in fabrieken zijn zo ingericht, dat er slechts spaarzaam daglicht binnendringt en al helemaal geen UV-stralen, omdat deze door de ruiten eruit gefilterd worden. Ten nadele van onze gezondheid, want uit de jongste studies blijkt dat het gebrek aan UV straling in de verlichting van woningen en op werkplekken kan bijdragen aan concentratiestoornissen en chronische vermoeidheid.

Zelfhulp bij gebrek aan UV-straling

Gelukkig bestaat er sinds enkele jaren een alternatief voor de traditionele kunstverlichting: tl buizen met een compleet lichtspectrum, waarvan het licht zeer dicht het natuurlijke daglicht benadert. Als u vaak onder kunstlicht moet werken en ook verder weinig buiten komt, maak er dan werk van dat uw werkplek wordt voorzien van buizcn met een compleet lichtspectrum. Meestal is daarvoor voldoende dat de tot nu toe gebruikte buizen worden vervangen door dit volspectrumtype.

Een ware kunst in de hedendaagse techniek

Elk voorjaar voelen we de vreugde en energie die het zonlicht uitwerkt. De dagen worden langer en we ontvangen meer daglicht. Daglicht via onze ogen activeert de aanmaak van stoffen in onze hersenen die het centrale zenuwstelsel en ons immuunsysteem voeden.
Bijna elke dag werken velen van ons onder kunstlicht. De werkplek is een belangrijke plek, waar gezond en prettig licht noodzakelijk is, en verblindend licht, oogstress, vermoeidheid en ongeconcentreerdheid tot een minimum moet worden beperkt. Een werkplek met scherp, verblindend en gevaarlijk licht draagt niet bij aan een optimale productiviteit.
In een eeuw van geavanceerde technologie zitten we met een verouderd systeem, dat sinds de uitvinding van fluo-rescentie-licht, bijna 75 jaar geleden, nog onveranderd is. Dit systeem staat bekend als 'Cool White' en wordt toege-past meer dan 90% van alle kantoren. Hier en daar wordt het gevaar van dergelijke verlichting ingezien. Cool White lampen worden geweerd in alle ziekenhuizen en regeringsgebouwen in Duitsland.
In 1980 leidde Dr. Fritz Hollwich een studie die de effecten van werken onder Cool White (geen volspectrum) licht in vergelijking met de effecten van werken onder volspectrum daglicht, kunstmatig licht dat het zonlicht nabootst. De studieresultaten wezen uit dat een verhoogde concentratie ACTH en conisol (het stresshormoon) te vinden waren bij de personen die werkten onder Cool white lampen, terwijl de waarden van hetzelfde hormoon bij personen die werkten onder volspectrumlampen normaal bleven.

Ware kunst

Licht in fluorescentie-buizen kan worden gemaakt door het toevoegen van fosfors aan de wand van de glasbuis. Cool White fluorescentielicht is echter ontoereikend om het echte volle spectrum van daglicht te evenaren. Echt volspec-trum daglichtlampen fabriceren is niet gemakkelijk. "Het volspectrum fluorescentielicht, dat optimaal lijkt op zonlicht, is een ware kunst in de hedendaagse techniek", aldus dr. Jacob Lieberman in zijn boek 'Licht, medicijn van de toekomst'.
Omdat de meeste mensen het grootste dagdeel binnen doorbrengen, is het belangrijk ervan bewust te zijn wat de effecten van natuurlijk daglicht zijn op onze gezondheid, productiviteit en gemoedstoestand.
Het is opvallend dat er een duidelijke relatie bestaat tussen licht, onze ogen en onze gemoedstoestand. Onze ogen alleen al verbruiken net zoveel zuurstof als één-derde van wat ons hart gebruikt. En zij hebben tien tot twintig keer meer vitamine-C nodig.
Wetenschappers hebben ontdekt dat er een duidelijke link ligt tussen visuele problemen en ziekten van de geest. Hun bevindingen wijzen erop dat bij negen procent van de bevolking visuele problemen voorkomen, 66% daarvan lijdt in een bepaalde mate van depressie, schizofrenie of alcoholisme.
Veel andere studies en rapporten concluderen dat lichtenergie het genezingsproces kan beïnvloeden en dat de juiste lichtbron belangrijk is bij het goed functioneren van het menselijk lichaam. Met het kleurenspectrum van daglicht en de juiste hoeveelheden ultraviolet licht zoals dit in daglicht voorkomt, heeft de techniek ervoor gezorgd dat er fluorescentielicht kan worden gemaakt dat het spectrum van natuurlijk zonlicht nabootst.

Tom MacKay en Jacob Lieberman

Daglicht over de grens ...

Laatse update: 17 december 2000

Een groot deel van de arbeidsomstandighedenwetgeving in Nederland is gebaseerd op Europese regels. Zo ook de regelgeving voor wat betreft het toetreden van daglicht. In de Europese Richtlijn voor Veiligheid en Gezondheid van 1989 staat het als volgt (Bijlage I):
"Op de arbeidsplaatsen moet, voor zover mogelijk, voldoende daglicht kunnen binnenkomen en dienen de nodige voorzieningen voor een adequate kunstverlichting aanwezig te zijn om de veiligheid en gezondheid van de werknemers te beschermen" .
Gebouwen die sinds 1/1/1993 gebouwd zijn moeten vanaf die datum aan deze voorwaarde voldoen. Voor oudere gebouwen geldt die verplichting vanaf 1/1/1996.
In Duitsland geldt de 'Arbeitsstaettenverordnung' uit 1996. Hier is de daglichtbepaling direkt onderdeel van de 'uit-zichtbepaling', die nagenoeg voor elke werkruimte geldt (behalve voor ondergronds gelegen verkoopruimtes)(...) (paragraaf 7)
In Engeland staat de vergelijkbare bepaling opgenomen in 'the Workplace (Health, Safety and Welfare) Regulations 1992', van kracht vanaf 1993. Artikel 8 daarvan is overigens een treurigmakende variant van de ook in Nederland in zwang gekomen 'globale' (zeg maar rustig: uiterst vage) regelgeving, d.w.z. dat 'voldoende licht, en wel zoveel als redelijkerwijs mogelijk daglicht' wordt vereist.
Voorzover wij konden nagaan hanteert men in Oostenrijk een erg vrije vertaling van de bovengenoemde Europese regelgeving. Een passage over daglichttoetreding hebben we althans in de 'Arbeitsstättenverordnung - AStV', die sinds 1999 van kracht is, niet kunnen vinden.

(publicatie FNV Bondgenoten - Adviesgroep van de Arbeid en Milieu, Postbus 9208, 3506 GE Utrecht)

Gebrek aan daglicht veroorzaakt slaapgebrek

Wanneer bejaarden die slaapproblemen hadden meer aan licht werden blootgesteld, verbeterde hun slaapritme. Japanse onderzoeken hebben onderzocht of een tekort aan zonlicht kan verklaren waarom slaapgebrek meer voorkomt naarmate mensen ouder worden. Zij deden onderzoek met 10 bewoners van een bejaardentehuis die slaapgebrek hadden. Niet alleen verbeterde hun slaapritme, ook verhoogde een grotere hoeveelheid licht de productie van melatonine, een hormoon dat helpt om de slaap te reguleren. Een aantal onderzoekers denkt dat de concentratie melatonine vermindert naarmate men ouder wordt en dat melatonine-supplementen de oplossing kunnen bieden. Bij verder onderzoek werden drie groepen mensen onderzocht: 10 mensen uit een bejaardentehuis met slaapproble-men, 10 mensen uit een bejaardentehuis zonder slaapproblemen en 10 studenten die als contrôlegroep dienden. De bejaarden werden 4 uren aan helder, kunstmatig licht blootgesteld gedurende 4 weken. Dit was ongeveer gelijk aan de hoeveelheid licht waaraan de studenten per dag werden blootgesteld. De onderzoekers vonden dat de hoeveelheid melatonine na de behandeling ongeveer even groot was als bij de contrôlegroep. De bejaarden konden nu ook beter slapen. De verminderde melatonineproductie kan te wijten zijn aan een gebrek aan daglicht. De bejaarden kwamen weinig buiten en ook kon het zonlicht niet goed binnendringen. De samenhang tussen licht, melatonine en slaapritme is complex. Het is niet bekend hoe melatonine betrekking heeft op dit evenwicht. Bekend is dat licht helpt het lichaamsritme te controleren.

Bron: Gezondheidsnet

Weinig zonlicht voor allochtone vrouwen

RIJSWIJK - Spierklachten bij allochtone vrouwen in Nederland zijn vaak te verklaren door een gebrek aan vitamine D. Te weinig melkproducten maar vooral het gebrek aan zonlicht breekt deze vrouwen op.

Dat stelt huisarts I. Grootjans-Geerts in het Nederlands Tijdschrift voor Geneeskunde. Grootjans-Geerts schrijft dat het gebrek aan vitamine D bij allochtone vrouwen nog onvoldoende wordt herkend door artsen. Op basis van ervaringen in haar eigen praktijk met bijna 25 procent allochtone patiënten meldt Grootjans dat veel allochtone vrouwen kampen met een hypovitaminose: een ziekte als gevolg van een tekort aan vitaminen.
Grootjans-Geerts spreekt van een 'versluierde diagnose'. Volgens haar ontstaat het gebrek door het veelvuldig dragen van een sluier, het weinig buiten zijn en het eten van te weinig melkproducten. Een bewijs voor het gebrek aan zonlicht vindt de huisarts in de constatering dat de patiënten flink opknapten tijdens vakanties in het land van herkomst. Vaak is het daar een stuk zonniger.